Abdest Nasıl Alınır? Resimli ve Adım Adım Abdest Rehberi, Farzları, Duaları ve Abdesti Bozan Haller

İslam dini, ibadetlerin kabulü için hem maddi (necasetten taharet) hem de manevi ve hükmi temizliği (hadesten taharet) şart koşmuştur. Dinin direği olan namazın geçerli olabilmesi için ilk ve en temel şart abdest almaktır. Kur'an-ı Kerim'de ve sünnet-i seniyyede ayrıntılarıyla belirtilen abdest; yalnızca bedeni kirlerden arındırmakla kalmaz, aynı zamanda kulun günahlarına kefaret olan manevi bir kalkandır.

Peygamber Efendimiz Hazret-i Muhammed (s.a.v.) bir hadis-i şeriflerinde abdestin faziletini şöyle müjdelemiştir:

"Bir Müslüman usulüne uygun şekilde güzelce abdest alırsa, yüzünü yıkarken gözleriyle, ellerini yıkarken elleriyle, ayaklarını yıkarken ayaklarıyla işlediği bütün küçük günahlar su damlalarıyla birlikte akar gider; nihayet o kul günahlarından arınmış olarak tertemiz çıkar."

Bu kapsamlı rehberde; abdest nasıl alınır, abdestin 4 temel farzı, sünnetleri, edeb ve mekruhları, adım adım doğru abdest alma sırası, abdest duaları ve abdesti bozan/bozmayan haller Diyanet İşleri Başkanlığı fıkıh ölçüleri ışığında hazırlanmıştır.

Abdestin Farzları Nelerdir? (4 Temel Şart)

Abdestin farzları Kur'an-ı Kerim'de Mâide Suresi'nin 6. ayet-i kerimesinde açık ve kesin bir şekilde emredilmiştir:

"Ey iman edenler! Namaza kalkacağınız zaman yüzlerinizi, dirseklere kadar ellerinizi yıkayın; başlarınızı meshedin ve topuklara kadar ayaklarınızı yıkayın..."

İslam fıkhında ittifak edilen 4 temel farz şunlardır:

Adım Adım Abdest Nasıl Alınır? (Sünnete Uygun Sıralama)

Peygamber Efendimiz'in (s.a.v.) bizzat uyguladığı ve ümmetine öğrettiği eksiksiz ve en faziletli abdest alma sıralaması şu şekildedir:

1. Adım: Niyet Etmek ve Euzü-Besmele Çekmek

Abdest almaya başlarken kalben niyet edilir ve dil ile: "Niyet ettim Allah rızası için abdest almaya" denir. Ardından "Eûzü billâhi mineşşeytânirracîm, Bismillâhirrahmânirrahîm" denilerek besmele çekilir.

2. Adım: Elleri Bileklere Kadar Yıkamak (3 Defa)

Her iki el bileklere kadar, parmak araları hilallenerek (parmaklar birbirine geçirilerek) 3 defa güzelce yıkanır. Parmakta yüzük varsa, suyun altına ulaşması için hafifçe oynatılır.

3. Adım: Ağza Su Vermek - Mazmaza (3 Defa)

Sağ elin ayasına su alınarak ağza verilir, ağız içi çalkalanıp dışarı püskürtülür. Bu işlem 3 defa tekrarlanır. Oruçlu olunmadığı zamanlarda ağızda suyu iyice dolandırmak (mübalağa) sünnettir.

4. Adım: Burna Su Çekmek - İstinşak (3 Defa)

Sağ avuç ile buruna 3 kez su çekilir ve her defasında sol el kullanılarak burun temizlenir ve sümkürülür.

5. Adım: Yüzü Tamamen Yıkamak (3 Defa)

İki avuca su alınarak, saç bitiminden çene altına ve her iki kulak memesine kadar yüzün tamamı 3 defa yıkanır. Sakalı olan erkeklerin sakal uçlarını ıslatması ve parmaklarıyla sakallarını hilallemesi sünnettir.

6. Adım: Kolları Dirseklerle Beraber Yıkamak (3 Defa)

Önce sağ kol, parmak uçlarından başlanarak dirseği de içine alacak şekilde 3 defa yıkanır. Ardından aynı şekilde sol kol dirsekle birlikte 3 defa yıkanır. Kuru yer kalmamasına özen gösterilir.

7. Adım: Başı Meshetmek (Kaplama Mesh)

Eller tekrar ıslatılır. Sağ ve sol elin iç kısımlarıyla başın ön tarafından arkasına doğru başın tamamı veya en az dörtte biri bir defa meshedilir (sıvazlanır).

8. Adım: Kulakları Meshetmek

Baş meshedildikten sonra kalan ıslaklıkla; işaret parmaklarıyla kulakların içi ve kıvrımları, baş parmaklarla kulakların arkası meshedilir.

9. Adım: Boynu Meshetmek

Ellerin dış yüzeyi (tersi) ile boyun arkadan öne doğru iki taraflı olarak meshedilir. Boğaz kısmını meshetmek ise mekruh sayılmıştır.

10. Adım: Ayakları Topuklarla Birlikte Yıkamak (3 Defa)

Önce sağ ayak, parmak uçlarından başlanarak topuk kemikleriyle birlikte 3 defa yıkanır. Parmak araları sol elin küçük parmağıyla alttan hilallenir. Ardından sol ayak da aynı titizlikle topuklarla birlikte 3 defa yıkanır.

Abdest Duaları ve Türkçe Anlamları

Abdest esnasında her uzvu yıkarken okunması müstehap olan dualar bulunmaktadır. Abdest bittikten sonra ise kıbleye dönüp Kelime-i Şehadet getirmek ve Kadir Suresi'ni okumak büyük fazilet olarak bildirilmiştir.

Abdestten Sonra Okunacak Faziletli Dua

Resûlullah Efendimiz (s.a.v.) buyurmuştur ki: "Kim abdest aldıktan sonra şu duayı okursa, onun için cennetin sekiz kapısı açılır ve dilediği kapıdan içeri girer." (Müslim, Tahâret, 17)

Arapça Okunuşu: "Eşhedü enlâ ilâhe illallâhü vahdehû lâ şerîke leh, ve eşhedü enne Muhammeden abdühû ve resûlüh. Allâhümmec'alnî minettevvâbîne vec'alnî minel mütetahhirîn."

Türkçe Anlamı: "Şahitlik ederim ki Allah'tan başka ilah yoktur; O tektir, ortağı yoktur. Yine şahitlik ederim ki Muhammed O'nun kulu ve elçisidir. Allah'ım! Beni çokça tevbe edenlerden ve tertemiz arınanlardan eyle."

Abdesti Bozan Durumlar Nelerdir?

Fıkıh alimlerinin ittifak ettiği ve abdestin yeniden alınmasını gerektiren başlıca haller şunlardır:

• Ön ve arka yollardan (idrar, dışkı, gaz gibi) herhangi bir şeyin çıkması.
• Vücuttan kan, irin veya sarı su çıkıp yaranın çevresine yayılması: Hanefi mezhebinde çıkan kan akarsa abdest bozulur. Şafii mezhebinde vücuttan çıkan kan abdesti bozmaz.
• Ağız dolusu kusmak: Kusulan madde safradan, yemekten veya kandan ibaret olup ağız dolusu olursa abdesti bozar.
• Yatarak, dayanarak veya bağdaş kurarak uyumak: Makadın yerle teması kesilecek şekilde derin uykuya dalmak abdesti bozar. Oturarak hafifçe kestirmek bozmaz.
• Bayılmak, delirmek veya sarhoş olmak: Aklın idrakini yitirdiği durumlar abdesti hükümsüz kılar.
• Namazda rükûlu ve secdeli namaz kılarken yanındakilerin duyacağı kadar sesli gülmek (Kahkaha): Hem namazı hem abdesti bozar.

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

Oje, jöle veya krem abdest almaya engel midir?

Abdestte farz olan uzuvların derisine suyun temas etmesi şarttır. Tırnak cilası (oje) gibi su geçirmeyen maddeler temizlenmedikçe altına su geçmediği için abdest geçerli olmaz. Ancak deri tarafından emilen ve tabaka oluşturmayan kremler veya kına gibi maddeler suyun temasına engel olmadığı için abdeste mani değildir.

Kadınlar ve erkeklerin abdest alma şekli farklı mıdır?

Hayır. Abdestin farzları, sünnetleri ve alınış sıralaması kadın ve erkek için tamamen aynıdır. Yalnızca kadınlar başlarını meshederken başörtülerini çıkarmakta güçlük çekiyorlarsa, ellerini örtünün altından sokarak başlarının dörtte birini meshedebilirler.

Abdest alırken konuşmak abdesti bozar mı?

Abdest esnasında dünya kelamı konuşmak abdesti bozmaz; ancak abdestin manevi huşusunu ve edebini zedelediği için zorunlu olmadıkça konuşmamak müstehaptır.

Gusül abdesti alan biri ayrıca namaz abdesti almalı mıdır?

Hayır. Usulüne uygun alınan bir gusül (boy) abdesti, aynı zamanda namaz abdesti yerine de geçer. Gusül esnasında veya sonrasında abdesti bozan bir durum meydana gelmedikçe ayrıca namaz abdesti almaya gerek yoktur.